Hard Fork i Soft Fork w Kryptowalutach – Czym Są?


Fork (lub rozwidlenie) jest jednym z podstawowych sposobów tworzenia nowych kryptowalut lub zmiany protokołu, który reguluje zasady ich działania. W procesie forkowania, blockchain jest dzielony z danego bloku na dwa łańcuchy: oryginalny blockchain (z oryginalnym protokołem) i nowy blockchain (ze zmodyfikowanym protokołem).

W przypadku hard fork zazwyczaj część społeczności skupionej wokół danej kryptowaluty opowiada się za jedną wersją blockchaina, a część społeczności za drugą. Oba łańcuchy żyją wtedy własnym życiem. Typowym przykładem jest kryptowaluta Stellar Lumens, która powstała z XRP (Ripple) lub Ethereum Classic, która powstała z Ethereum.

Znacznie częściej jednak dochodzi do Soft fork, czyli wydzielenia nowego blockchaina z oryginalnego w celu wprowadzenia nowych zasad lub zabezpieczeń (de facto upgrade protokołu blockchain). Następnie społeczność używa tego nowego łańcucha i porzuca stary.

Do rozwidlenia łańcucha może dojść także wtedy, gdy dwóch górników weryfikuje blok praktycznie w tym samym czasie. Jednak protokół kryptowalutowy jest w stanie bardzo szybko poradzić sobie z takim forkiem i dlatego nie omawiamy go tutaj szerzej.

Różnica między hard i soft forkiem (podziałem blockchaina). Źródło: Cointelegraph.com

Zmianę protokołu może (przy odpowiedniej wiedzy) przeprowadzić prawie każdy. Zdecydowana większość kryptowalut ma publicznie dostępny – tzw. open-source – kod. Nie oznacza to jednak, że jakiekolwiek modyfikacje będą miały wpływ na funkcjonowanie kryptowaluty.

W szczególności właściciele tokenów kryptowaluty i górnicy, którzy obsługują węzły – komputery lub serwery, na których działa blockchain – muszą zgodzić się na zmodyfikowany protokół.

Jeśli nie przekonasz ich do korzyści płynących z twojej wersji blockchaina, nikt inny jej nie użyje. Poniższa tabela podsumowuje główne różnice pomiędzy widelcami miękkimi i twardymi:

Hard ForkSoft Fork
Jaki jest powód Forka?Zwykle nowa kryptowaluta ze zmodyfikowanym protokołemZazwyczaj aktualizacje protokołu blockchain
Czy zachowany został oryginalny łańcuch bloków?Tak (nadal działa jako oryginalna kryptowaluta)Zwykle nie (górnicy go porzucają)
Czy zmienia się liczba węzłów (nodów)?Tak (część działa na oryginalnym protokole, część na nowym)Zwykle nie
Czy nowy blockchain jest wstecznie zgodny z oryginalnym blockchainem?NIETAK

Zmiany w protokole blockchain są zwykle podejmowane w drodze głosowania. Na przykład o wprowadzaniu innowacji w Bitcoinie decydują głównie górnicy, podczas gdy kryptowaluta Tezos daje każdemu posiadaczowi tokena prawo głosu (proporcjonalnie do ilości posiadanych przez niego pieniędzy).

Ponieważ wszystko jest bardziej zrozumiałe na przykładach, pokażemy rozłam blockchaina na Bitcoinie i jego problem z ilością przetwarzanych transakcji, który doprowadził do hard forka i soft forka.

Przykład Hard Forka: Powstanie kryptowaluty Bitcoin Cash

Przyczyną hard forka jest często brak porozumienia między wpływowymi grupami w społeczności kryptowalutowej. Tak było w przypadku powstania Bitcoin Cash, który oddzielił się od Bitcoina w sierpniu 2017 roku.

Rozłam poprzedziła gorąca dyskusja na temat tego, jak zwiększyć szybkość transakcji na blockchainie. Oryginalny protokół kryptowaluty ograniczał rozmiar bloku transakcyjnego do 1 MB – z tego powodu blockchain przetwarzał tylko około 4 transakcji na sekundę (więcej danych nie mieściło się w bloku).

Dlatego w 2015 roku deweloperzy zaproponowali wprowadzenie SegWit (patrz poniżej). Narzędzie to usuwa podpisy elektroniczne nadawcy z danych zawartych w bloku transakcji i wysyła je w osobnym, odseparowanym bloku. Dzięki temu blockchain może m.in. przetwarzać więcej transakcji – w bloku transakcji zmieści się więcej danych transferowych dzięki redukcji.

Podczas gdy większość społeczności zgodziła się z tą propozycją, niektórzy górnicy sprzeciwili się i zasugerowali zwiększenie szybkości transakcji poprzez zwiększenie rozmiaru bloku z 1 MB do 8 MB. Z powodu ciągłych nieporozumień, grupa ta ostatecznie zdecydowała się opuścić społeczność bitcoinową i utworzyła kryptowalutę Bitcoin Cash (BCH).

blockchain rozwidlonej kryptowaluty nie jest już kompatybilny z oryginalnym łańcuchem bitcoina, ponieważ działa według innego zestawu zasad. Bitcoin Cash działa do dziś, a rozmiar bloków transakcyjnych stopniowo się zwiększa. Kryptowaluta ta może obecnie (listopad 2020) obsłużyć około 116 przelewów na sekundę, a jej opłata transakcyjna jest o 99% tańsza od transakcji na Bitcoinie.

Przykład Soft Fork: System SegWit

Społeczność skupiona wokół Bitcoina rozwiązała problem zwiększenia szybkości transakcji poprzez wprowadzenie wspomnianego wcześniej systemu SegWit (Segregated Witness), który zmniejsza ilość informacji w transakcji.

Wprowadzenie tego narzędzia (około trzy tygodnie po podziale BCH) było soft forkiem; nowy blockchain używa SegWit, pozostając jednocześnie kompatybilnym ze starym łańcuchem. Dzięki temu wszyscy górnicy bitcoinów mogli nadal weryfikować transakcje.

Jest to ważne, ponieważ adaptacja systemu przez poszczególne węzły jest stopniowa – jeszcze w styczniu 2020 roku 33% górników wciąż używało starego protokołu. Jednak oryginalny blockchain nie jest już wydobywany i został praktycznie porzucony.

Zalety i Wady Forków

Niezależnie od tego, co ktoś sądzi o forkowaniu blockchaina, jest ono po prostu nieuniknione. Choćby dlatego, że jest to narzędzie zapewniający:

  • dalszy rozwój i ulepszanie kryptowalut,
  • większą różnorodność cyfrowych tokenów,
  • rozwiązywanie sporów „bez wiekszych konfliktów”.

Z drugiej strony, wiele odłamów kryptowalut często nie wnosi nic nowego i wartość ich tokenów w końcu spadnie do zera. Rozszczepienie może być także wykorzystywane przez elementy przestępcze do nielegalnego wzbogacania się. Problemem może być też niewielka liczba węzłów w nowo forkowanej walucie – koncentrując władzę i zwiększając ryzyko nadużyć lub tzw. ataku 51%.

Recent Content